• 06 Ekim 2022, Perşembe 10:59
H.Avni Kunduracıoğlu

H.Avni Kunduracıoğlu

MİLAS ‘KIZ MEKTEBİ’

1900’lü yılların başlarında Milas’ta bir ‘kız mektebi’ kurulduğu ve bu mektebin bugünkü Milas Ortaokulu’nun merkez binası olduğu, ilgilisi tarafından bilinir.

Milas Kız Mektebi 1900 (1)[i] yılında iki katlı bina olarak inşa edilir.

Ancak bu binanın ikinci katı büyük bir yangınla (2) yıkılır ve sadece bugünkü ana zemin kısmı kalır. Yangının neden çıktığına dair ise somut bilgi yok. İkinci katın yıkılmasından sonra, alt kat biraz genişletilerek Orta Mektep olarak hizmet vermeye başladığında tarihler 1932’yi (3) gösterecektir.

Milas Kız Mektebi’nin iki katlı olduğu bilinmesine karşın, görsel materyali ile hiç karşılaşılmaz ya da ben görmedim. Ta ki koleksiyonuma bir- iki görsel katılana kadar.

Bu fotoğraflardan biriyle Milas Kız Mektebi’ni Milaslılarla tanıştırmak isterim.

Açıkçası çok zarif iki katlı bir binayla karşılaşıyoruz. Aynı zariflikte ahşap bir cumba binanın ikinci katından caddeye bakıyor.

Ön cephede her iki katta cumbanın sağında ve solunda olmak üzere ikişer pencere bulunuyor. Yani ön cephede toplamda sekiz pencere bulunuyor. Kemerli giriş kapısı da yine ön cephede kareye giriyor. Yan cepheler de ise her iki katta altışar pencere mevcut. Bu da binanın her iki yan cephesinde on ikişer pencereyi ağırladığını gösteriyor.

Ahşap pencerelere dışarıdan yine ahşap kepenk yapılmış.

Binanın koyu rengine pencere pervazları, binanın köşesi ve iki katın arasından geçen şeridin beyaz boyanmasıyla birlikte. kendine özgü bir mimari değerlik kazanmış. Bu değere bahçe sınır duvarı da ayrı bir zenginlik katıyor.

Pencere sayılarının çokluğundan yola çıkarsak ikinci katta dört sınıf olduğu ortaya çıkıyor. Alt kat için aynı eminlikte yazmak doğru olmaz. Zira idari odaların var olacağı ve bu odaların da alt katta olacakları kesin. Buna rağmen birinci katta da sınıfların olduğunu tahmin edebiliriz. Zira ‘kız mektebi’ olmasına rağmen öğrenci sayısının konumundan dolayı sadece üst katın kız öğrencilerce kullanıldığı, alt katta ise erkek öğrencilerin eğitim aldığı biliniyor.(4)

Kız Mektebi binası, Milas, İtalyanlar tarafından 15 Mayıs 1919 ve 1 Mayıs 1920 yılları arasında işgal edildiğinde İtalyanların karargâh binası olarak kullandığı bir yapı aynı zamanda.

Fotoğrafımız 1920’li yılların sonlarında çekilmiş ve arkasında Osmanlıca Menteşe Vilayeti yazan ıslak mühür bulunuyor. Yine Osmanlıca Milas Kız Mektebi notu düşülmüş.

İkinci fotoğrafın altında Osmanlıca ‘Milas Kız Mektebi Talimiyesi’ yazıyor. Talimiye sözcüğünün ‘bir şeyi başkasına öğretmek’ anlamına geldiğini öğrendiğimizde taşlar yerine oturur. Kız mektebinin birinci katındaki pencerelerinden birinin önünde poz vermiş bu altı kadın, mektebin öğretmenleridir. Kepenkleri açık pencereden mektebin içi kısmen görülüyor.

Mevsim kış olmalı.

Önde oturan üç kadın elbisenin üzerinden pardösü giymeyi tercih etmişken ayakta olan üç kadın da ise döpiyes var. Altı kadının saçlarını örtme şekli ise aynı. Daha çok toparlama amacı güden bu örtme ile saçlar görülmüyor.

Duruşları ve yüz ifadelerine ‘muallim’ ciddiyeti egemen.

Milas Kız Mektebi, 1932 yılında ‘Ortamektep’ olunca Milas’ın tarihindeki yerini alır ve geriye bu fotoğraflar kalır.

 


1- Sosyal,Siyasal ve Ekonomik Yönüyle Milas, Bilgi Taşkıran-Milas Belediyesi Kültür Yayınları

2- Kız Mektebi Ortamektep Olunca, Olcay Akdeniz- Milas Ticaret Odası Haber Bülteni-Yıl 7, Sayı 24, Nisan 2002

3- a.g.e

4- a.g.e

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


Site en altı
yukarı çık